MRLAP halo konsultasaun públiku kona-ba Lei Kostumeiru ho Justisa Tradisionál ba étniku Bunak iha Marobo, Bobonaro, Kuarta (28/08/2019). Imajen/Domingos Piedade Freitas

BOBONARO, 28 agostu 2019 (TATOLI)– Tama ba loron lima ona, ohin, Ministériu Reforma Lejizlativu no asuntu Parlamentár (MRLAP) halo konsultasaun públiku kona-ba Lei Kostumeiru no Justisa Tradisionál iha Munisípiu Bobonaro.

Notísia Relevante : MRLAP Hakarak Fó Kbi’it Lei Tradisionál

envolvimentu feto iha diskusaun Lei Kostumeiru no Justisa Tradisionál. Imajen/Domingos Piedade Freitas

Ba loron da-limak ne’e, MRLAP rona lia na’in sira husi étniku Kemak ne’ebé horik iha area jurizdisaun  Marobo, kompostu husi suku tolu, hanesan Atu Aben, Ilat-Laun no Soilesu.

Iha konsulta públiku ne’e halai ona iha opiniaun mistura kona ba envolvimentu feto iha prosesu tesi-lia no foti desizaun.

Antes ne’e, iha konsultasaun ho étniku Mambae ho Tokodede (Ermera ho Liquiça), inklui étniku Bunak iha Atabae Vila, haree katak, envolvimentu feto iha tesi lia sei menus tebes. Mezmu, iha oportunidade luan tebes atu feto mós hola desizaun iha tesi lia sira kostumeiru no lei tradisionál.

Notísia Relevante : MRLAP Kontinua Konsulta Lei Kostumeiru iha Atabae

Bainhira husu pergunta kona ba partisipasaun feto iha prosesu tesi-lia ho komunidade sira iha Maliana Villa ho étniku  Bunak no iha Marobo ho étniku  Kemak, sira informa katak, feto labele tur iha painél hodi tesi-lia no foti desizaun.

Rosana Moreira da Silva, delegada Suku Atu Aben, Marokko, Bobonaro.

Rosana Moreira da Silva, delegada suku Atu Aben informa katak, durante ne’e feto sira bele partisipa iha prosesu tesi-lia, maibé sira labele tur sai nu’udar lia-na’in iha prosesu foti desizaun.

Nia hateten, esperiénsia ne’ebé iha, feto sira so bele fó opiniaun no fó sujestaun. Dala ruma sira nia sujestaun lia-na’in sira simu, no dala ruma la simu.

“Situasaun hanesan mós akontese iha Suku Tapo-Memo iha Maliana Vila, katak feto labele sai lia-na’in hodi foti desizaun,” Rosana Moreira da Silva hateten.

Hatán ba kestaun ne’e,  Josh Trindade nu’udar Assessor Sósiu-Kultura ba Reforma Lejizlativa MRLAP, informa katak asuntu jéneru no partisipasaun feto iha justisa komunitária tenke haree ho kuidadu, sensitivu no rigorozu.

“Ida ne’e hanesan dilema ida tanba iha parte ida ita labele kontra Konstituisaun RDTL ne’ebé regula kona igualdade entre feto ho mane, no iha parte seluk ita mós lakohi kria konfuzaun iha ita nia lisan no kontra buat sira ne’ebé define ona tuir lisan,” Josh Trindade esplika.

Nia hatutan mós katak, rezisténsia husi lisan ka kultura ba partisipasaun feto iha prosesu foti desizaun la’ós iha Timor de’it, maibé iha fatin barak iha mundu tomak akontese no ida ne’e presiza tau atensaun no hadi’a.

 Jornalista : Domingos Piedade Freitas

Editór       : Francisco Simões

 

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here