Top

Debate PN-PM kona-ba “Estado do país” re-define medida estratéjiku

Plenária Parlamentu Nasionál. Imajen Tatoli/António Gonçalves.

DILI, 14 jullu 2022 (TATOLI)—Parlamentu Nasionál (PN), kinta ne’e, realiza reuniaun plenária extraordinária hodi debate ho Primeiru Ministru (PM), Taur Matan Ruak, ho tema ‘Estado do Pais’ atu re-define medida estratéjiku.

Notísia Relevante: 14 jullu, PN inisia konvida PM Taur ko’alia balansu Governasaun

Iha abertura, Prezidente Parlamentu Nasionál, Aniceto Longuinhos Guterres Lopes, hateteen PN termina ho sesaun kinta lejislativa, nune’e termina ho debate ida pedidu ho Primeiru-Ministru hodi taka sesaun lejislativa, nune’e agradese tebes ba PM nia disponibilidade hodi responde Parlamentu Nasionál nia pedidu atu mai iha plenária ida-ne’e.

Tanba, tuir nia, plenária ida-ne’e dedika espesiál ba Primeiru-Ministru nu’udar forma ida hosi debate ho Governu iha kontextu knar fiskalizasaun polítika PN nian ne’ebé realiza tuir orientasaun hosi artigu 105 Rejimentu PN nian (RPN) molok sesaun lejislativa ramata.

Presidente Parlamentu Nasional,Aniceto Guterres.Imajen Tatoli/Antonio Daciparu

“Tema debate ohin mak ‘Estado do Pais’, nune’e esénsia hosi debate ne’e iha interasaun polítika entre órgaun soberania hanesan PN iha kontextu ida-ne’e ho kompeténsia fiskalizasaun no Governu nu’udar órgaun ezekutivu, interasaun ho objetivu halo balansu anual kona-ba governasaun no ezekusaun orsamentu bazea ba programa no mós ezekusaun polítika jerál nasaun nian no administrasaun públika, interasaun entre entidade altu nivél hosi órgaun soberania sira kona-ba asuntu esensiál estratéjiku Estadu nian, duké kestaun periódu antes orden do dia plenária baibain ka kestaun fiskalizasaun iha terrenu,” Prezidente PN, Aniceto Longuinhos Guterres Lopes, hato’o iha plenária Parlamentu Nasionál.

Mekanizmu fiskalizasaun ida-ne’e seidauk materializa didi’ak no sai nu’udar ámbitu komunikasaun entre PN ho Governu, nune’e prátika debate ohin loron nian hein katak tinan-tinan tuir mai molok sesaun lejislativa ramata tenke iha nafatin debate ho PM.

Debate ne’e ho durasaun oras haat resin, nune’e ezije kapasidade atu identifika no ezamina kestaun estratéjika sira hodi haree konjuntura nasionál no globál hodi reforsa medida sira.

“Debate ho tempu ne’ebé badak, nune’e ezije kapasidade atu identifika no ezamina kestaun estratéjika Timor-Leste nian iha konjuntura nasionál, no globál hodi reforsa ita-nia soberania polítika, ekonomika no territoriál no manifesta nafatin responsabilidade iha asuntu global,” nia hateten.

Deputadu sira rekuñese VIII Governu Konstitusionál nia ukun ne’e, Timor-Leste mós sofre ka impaktu hosi problema globál sira hanesan alterasaun klimátika, impaktu hosi COVID-19, funu  Rusia ba Ukránia ne’ebé rezulta moras, hamlaha, mate, kria disturbiu kadeia oferta presu sasán aumenta ho sira seluk tan.

“Situasaun sira-ne’e mós mak tenke sai ita-nia preokupasaun hodi re-define ita-nia medida estratéjiku hodi asegura dezenvolvimentu iha setór hotu, tanba ne’e debate ida-ne’e la’ós so oportunidade halo juizu ka julga ho presupostu negativu  ka ho informasaun sira-ne’ebé laiha fundamentu hodi hatun malu maibé nu’udar manifestasaun konkreta ida hosi prinsípiu separasaun podér no interdepedénsia iha relasionamentu órgaun soberania sira hodi atinje objetivu Estadu nian,” Lidér Segundu órgaun Soberania ne’e hateten.

Nune’e, husu ba deputadu, Xefe Governu no membru Governu sira atu hatudu diferensa debate ida-ne’e ho debate sira seluk ne’ebé PN baibain realiza.

Enkuantu, iha debate ne’e marka prezensa hosi Xefe Governu ne’ebé akompaña mós membru VIII Governu Konstituisional balun.

Jornalista : Nelson de Sousa

Editór       : Cancio Ximenes

Publisidade

Leave a Reply

Latest Post

error: Content is protected !!