Imajen google

DILI, 21 juñu 2022 (TATOLI)— Tuir dadus estatístika hahú hosi fulan janeiru too maiu,  Klínika Bairru-Pité, deteta pasiente foun ba moras tuberkuloze hamutuk 215.

“Hahú fulan janeiru too maiu, Klínika Bairru-Pité deteta moras tubekuloze na’in-215, hosi númeru kazu detadu iha munisípiu Dili na’in-185 no Ermera iha kazu 30” Jestór Klínika Bairru-Pité, Inacio do Santos, informa ba Agência TATOLI, iha knaar fatin, tersa ne’e.

Hosi númeru pasiente tuberkuloze ne’e na’in-30 mak daudaun halo tratamentu intesivu iha klínika Tibar no seluk halo diariamente simu aimoruk.

Imajen/Espesial

Durante ne’e, Divizaun Fundu Globál hosi Ministériu Saúde apoiu fundu ba Klínika Bairru-Pité hodi halo triajén (screening) no halo kontaktu resin ba populasaun sira iha munisípiu Dili inklui munisípiu Ermera

Tuir dadus iha tinan kotuk, KBP rejista kazu tuberkuloze na’in-432, kompostu hosi munisípiu Bobonaro, Viqueque, Baucau, Lautem no Dili na’in- 379 inklui Ermera 53.

Moras tuberkuloze maioria hosi munisípiu Ermera tanba  populasaun  barak  mak fuma tabaku no seidauk iha koñesimentu ba prevensaun sedu moras ne’e.

“Moras ne’e mosu bainhira populasaun sira fuma no konsumu hahán ne’ebé la saudavél ida ne’e,” nia afirma.

Nune’e, Resposavél Klínika ne’e husu ba populasaun sira atu hetan sintoma tubeculoze hanesan mear no iha kaben tasak bele hakbesik ba fasilidade saúde hetan asisténsia saúde ba prevensaun hodi labele hada’et ba familia uma laran no ba komunidade-sira seluk.

Kona-bá aimoruk tuberkuloze ne’e, nia dehan iha klínika Bairru-Pité sei sufisiente hela tanba suporta hosi Ministériu Saúde.

Sintoma Tuberkuloze (TB)

Sintoma sira hosi TBC ativu nian mak hanesan me’ar, dalaruma me’ar sai ho tasak no ran, hirus-matan moras, kolen, todan-isin nia tuun, isin-manas no kosar iha kalan.

Tanba Tuberkuloze hanesan moras infeksiozu baktéria nian ne’ebé kauza husi Mycobacterium tuberculosis, ida ne’ebé babain no dala-barak afeta aten-boot ka pulmaun.

TB espalla hosi ema ida ba ema seluk liu husi ár. bainhira ema ida sofre moras TB mear, fani ka tafui, sira mós espalla mikrobiu TB nian ba iha ár livre.  Nune’e ema dada iis mikrobiu oituan de’it, ema bele infetadu ho moras TB.

Kuaze katoluk husi populasaun mundu mak sofre moras TB, ne’ebé signifika katak ema barak mak infetadu ho bakteria TB maibe sedauk sofre moras ne’e no labele transmit moras ne’e.

Nune’e, Governu liuhosi Ministériu Saúde hakarak halo investimentu liuhosi kampaña nasionál hodi luta hasoru tuberkuloze no moras seluk ho risku hada’et ne’ebé a’as, la’ós de’it despeza ida maibé desizaun justa atu povu moris ho saudável.

Tuberkuloze afeta ema kuaze 500/1000 no ema mate 100/1000 iha Timor-Leste ne’ebé reprezenta taxa insidénsia boot liu daruak iha rejiaun Sudeste Aziátiku no nasaun ho númeru infetadu a’as liu iha mundu tomak.

Maski nune’e, MS mós rekoñese atu kombate moras TB presiza ema hotu nia-tulun liuliu promove komportamentu saudavél iha alimentasaun, ijiéne ka prenvensun ba moras kontajioza sira.

MS mós uza meiu implementasaun programa komprensivu, katak halo detetasaun ba kazu hotu, hafoin halo tratamentu no tama iha programa tuberkuloze.

Tanba tuir peskiza, kuaze tinan barak nia laran 30% to’o 40% timoroan mak pozitivu Tuberkuloze, maibé la konsege deteta hodi kontinua hada’et iha komunidade.

Notisia relevante : Timor-Leste iha kompromisu serbisu ho parseiru prevene no kura Tuberkuloze

Jornalista : Felicidade Ximenes

Editór        : Florencio Miranda Ximenes

PUBLISIDADE HUSI MTCIiklan

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here