Ministru Koordenadór Asuntu Ekonómiku (MKAE), Joaquim Amaral. Imajen TATOLI/Francisco Sony.

DILI, 18 novembru 2021 (TATOLI)—Ministru Koordenadór Asuntu Ekonómiku (MCAE, siglá portugés), Joaquim Amaral, relata prosesu preparasaun Timor-Leste (TL) nian ba adezaun Organizasaun Mundiál Komérsiu (OMK) ba Parlamentu Nasionál.

Notísia Relevante:  Adezaun ba OMK, MKAE prontu hadi’a lejizlasaun fasilita investimentu

“Enkontru ne’e, parte ida hosi konsulta atualizasaun ita-nia prosesu adezaun ba iha Organizaun Mundiál Komérsiu ho orgaun soberanu sira-ne’ebé ita hala’o ho Prezidente Parlamentu,” Joaquim Amaral hateten ba jornalista sira hafoin ramata sorumutu ho Prezidente Parlamentu Nasionál, Aniceto Longuinhos Guterres Lopes, iha Parlamentu Nasionál, kinta ne’e.

Tuir nia, Timor-Leste nia preparasaun la’o hela, ne’ebé iha ona kalendáriu roteiru indikativu no se kumpre hotu prosesu sira hatuur ne’e bele gradua ka adere iha fulan-dezembru 2022, tanba iha kriteira lubuk ida mak TL tenke armoniza lejislasaun nasionál aliña ho lejislasaun komérsiu internasionál ninian.

Tanba ne’e, presiza mós prepara kondisaun atu halo negosiasaun ba bens ho servisu, ne’ebé bele tau hanesan materia negosiasaun nivél bilaterál, multilaterál no trilaterál.

“Ita-nia lejislasaun lubuk ida. Primeiru, proteje uluk interese internu maibé hakarak halo negosiasaun kontaktu komersiál ho nasaun seluk, entaun ema-nia interese mós tenke akomoda iha laran. Nune’e, kontextu ida-ne’e mak tenke armoniza aliña lejislasaun,” nia esplika.

Ministru ne’e hateten, daudaun ne’e iha prosesu reforma lejislasaun interna, automátikamente kumpre hodi prenxe rekezitu.

Bainhira TL adere ona ba Organizasaun Mundiál Komérsiu sei fó vantajen iha relasaun komérsiu no nasaun membru sira seluk.

“Vantajen barak hanesan nasaun ki’ik konserteza presiza iha relasaun di’ak ho nasaun ne’ebé ita-nia relasaun komérsiu ho investimentu ho sira hanesan, normalmente ita importa sasán hosi sira,” nia hateten.

Sai membru Organizaun Mundiál Komérsiu ne’ebé boot bainhira iha diskute ruma tratamentu justu no rezolve disputa sira hetan justisa ne’ebé iha, tanba nu’udar nasaun membru.

Hanesan nasaun ki’ik, oinsá aproveita relasaun komérsiu ne’ebé iha maibé tenke asegura katak tama iha organizaun ne’ebé bele proteje hanesan Estadu bainhira halo relasaun komersiál hetan problema ruma.

“Ida-ne’e mak ita presiza sai membru ba organizasaun internasionál no rejional sira,” nia fundamenta.

Durante sorumutu, Parlamentu Nasionál fó apoiu tomak ba ekipa ne’ebé lidera prosesu TL nia adezaun ba OMK, tanba ida-ne’e parte ida hosi polítika externa estadu Timor-Leste nian.

Iha enkontru ne’e, partisipa mós Prezidente Komisaun D  ne’ebé trata asuntu ekonómia, Antónino Bianco.

Jornalista : Nelson de Sousa

Editór       : Cancio Ximenes

PUBLISIDADEiklan

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here