Imajen/OMS

DILI, 20 outubru 2021 (TATOLI)— Governu liuhosi Ministériu Saúde planeia kampaña nasionál hala’o sosializasaun ba sidadaun hotu atu hamutuk hodi  kura no kombate Tuberkuloze iha Timor-Leste.

Governu hakarak halo investimentu iha luta hasoru Tuberkuloze no moras seluk ho risku hada’et ne’ebé a’as, la’ós de’it despeza ida maibé desizaun justa atu povu moris ho saudável.

Tuberkuloze afeta ema kuaze 500/1000 no ema mate 100/1000 iha Timor-Leste ne’ebé reprezenta taxa insidénsia boot liu daruak iha rejiaun Sudeste Aziátiku no nasaun ho numeru infetadu a’as liuiha mundu tomak

“Ita haree situasaun ne’e preokupante tebes no Timoroan barak mak lakon ona sira nia moris  ba moras Tuberkuloze ne’e’’ Diretora Nasionál Moras Hada’et, Ministériu Saúde, Josefina Clarinha João, hateten ba jornalista sira bainhira halo avaliasaun kazu Tuberkuloze iha salaun Diozese Dili, Lecidere, kuarta ne’e.

Nune’e, MS haú planeia atu halo sensibilizasaun informasaun ba populasaun tomak hodi bele prevene no kura tuberkuloze.

“Ita atu prevene maka tenke halo sensibilizasaun inan-aman no joventude sira hotu atu iha konesimentu ba moras ne’e ho oinsá atu kura liuhosi halo tratamentu,” Diretora ne’e akresenta.

Tanba, iha situasaun COVID-19, pesoál saúde sira ba halo tratamentu iha uma komunidade kona-ba moras tuberkuloze, maibé balun tauk no halai subar.

Ema ne’ebé infetadu Tuberkuloze presiza tulun sosiedade hodi promove komportamentu saudavél iha alimentasaun, ijiene ka prenvensun ba moras kontajioza sira.

”Moras tubercoloze nia kauza maka mirobakteria ne’ebé hada’et hosi ema ba ema seluk liuhusi kabeen tasak tanba   moras iha pulmaun. Alende pulmaun bele mós kona isin tanba moras ne’e perigu tebes,’’ nian esplika.

Atu kombate, Ministériu Saúde mós uza meiu implementasaun programa komprensivu, katak halo detetasaun ba kazu hotu, hafoin halo tratamentu, no  tama iha programa tuberkuloze.

“Ita deteta ema ne’ebé pozitivu tenke halo tratamentu rutina no la’ós pozitivu tenke mós halo tratamentu preventiva hodi bele kontrola moras Tuberkuloze ida ne’e to’o elemina iha Timor-Leste,” nia afirma.

Iha biban hanesan, Diretora Saúde Munisípiu Dili, Agostinha Segurado, hateten, atu elemina tuberkuloze ne’e defisil iha implementasaun bainhira tanba iha fatór oin-oin.

Tanba tuir peskiza, kuaze tinan barak nia laran 30% to’o 40% timoroan mak pozitivu Tuberkuloze, maibé la konsege deteta hodi kontinua hada’et iha komunidade.

Notisia relevante : Timor-Leste iha kompromisu serbisu ho parseiru prevene no kura Tuberkuloze

Jornalista : Felicidade Ximenes

Editór        : Florencio Miranda Ximenes

PUBLISIDADEiklan

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here