Rona múzika ho Headset. Ilustrasaun

DILI, 22 janeiru 2020 (TATOLI)-Atu kuida kakutak labele kona kankru ruma no tilun labele di’uk lalais, jovuntedu no labarik sira labele uza headset hodi rona múzika ho durasaun tempu kle’ur no uza headset loron ida tomak.

Médiku Espesialista Otorinolaringolojia, Edgar José Soares Morato, fó informasaun ba públiku kona-ba juventude no labarik ne’ebé agora gosta uza headset rona múzika ho kle’ur demais ne’e bele afeta ba kakutak no tilun.

“Ita prevene atu joven no labarik sira labele uza headset to’o loron tomak tanba ne’e da’et ba kakutak. Joven no labarik sira labele uza headset to’o volume ne’ebé maka’as, tanba ida ne’e bele estraga tilun no halo tilun diuk,” dehan Edgar José Soares Morato ba Agência TATOLI iha nia knaar fatin, ohin.

Nia hatutan, informasaun ida ne’e mak presiza fó hanoin ba públika tomak kona-ba problema tilun tanba durante ne’e media mós la fó sai kona-ba asuntu ida ne’e. Tuir nia, maneira ida ne’e hanesan edukasaun ida forte ba públiku tomak.

“Se lae, juventude no labarik sira mai ne’e, tilun di’uk ona no dalaruma estraga tilun ne’e nia saraf nakfera no fraku. Tanba ne’e mak bainhira ema ko’alia, sira labele rona,” nia dehan.

Oinsá halo prevensaun, nia hatán, bainhira atu prevene ida ne’e fó edukasaun ba sira hodi rona múzika sira ho volume ne’ebé ki’ik no labele roma múzika to’o loron tomak.

Entretantu, nia informa, ekipamentu ba tilun iha sala operasaun iha maibé ita halo maneira oinsá mak opera ema ho di’ak. Ezemplu, nia dehan, ita tenke iha ekipamentu minimál hanesan endoskopi kamera ho ekraun maizumenus métade para ita uza leno tilun, inus ho kakorok.

“Ekipamentu laiha, agora ita hala’o serbisu labele lalais tanba ita uza manuál. Makina manual ne’e, ita tenke hafuhu ba-mai dalaruma ita halo diagnostika bele halo sala. Uza endoskop ne’e lalais liu, moos liu no ita bele esplika ba pasiente tanba sai iha ekraun monitór,” nia hateten.

Kona-ba ekipamentu mós, nia haktuir, iha HNGV ne’e limitadu tanba meza ho kadeira sira ne’e la tuir padraun otorinolaringolojia nian no ekipamentu seluk mós laiha tanba Governu seidauk sosa.

Nia informa, uluk médiku husi Austrália mai iha ne’e durante fulan neen (6) hala’o operasaun no dalaruma sira fó ekipamentu uitoan ba HNGV maibé Governu Timor-Leste espesialmente atu haree ekipamentu lubun tan maibé seidauk iha planu.

“Ami-nia preokupasaun hirak ne’e, ami hato’o hotu ona inklui rekursu umanu. Tanba ami iha enfermeira ida, nia kle’ur ona dezde tempu Indonézia to’o agora, nia atu reforma ona. Ne’ebé, prezisa ema atu eskolla fali kona-ba audiometru aparelu ida ne’ebé sukat ba ema nia tilun atu rona moos ka la rona moos. Ate agora, ema espesiál ba ida ne’e, laiha,” nia haktuir.

Notísia relevante:“Uza Telemovel Beibeik, Halo Matan Maran”

Jornalista : Felicidade Ximenes

Editór       : Rafy Belo

 

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here