Uma Kbiit Laek iha suku Holsa, postu administrativu Maliana, munisípiu Bobonaro. Imajen Tatoli/Sérgio da Cruz.

DILI, 27 maiu 2022 (TATOLI)–Ministériu Administrasaun Estatál (MAE) liuhosi Programa Nasionál Dezenvolvimentu Suku (PNDS) sei identifika família hamutuk 6.000 hodi sai benefisiáriu ba programa uma kbi’it la’ek plus (UKL+) ba tinan 2022.

Diretór Jerál Dezenvolvimentu Rurál MAE, Rosito Guterres hateten programa UKL + fahe ba tipu A maka uma ne’ebé aat totál no persiza halo kontrusaun foun, maibé tipu B mak uma ne’ebé aat kmaan, persiza reabilitasaun hanesan troka kalen sira ne’ebé aat ona no seluk tan.

“Ita-nia estimativa ba UKL+ tipu A, benefisiáriu hamutuk 1.000 no UKL+ ho tipu B ita sei identifika benefisiáriu hamutuk 5.000 maibé ida-ne’e ita fahe de’it materiál ba sira depois mak sira halo mesak,” Rosito hateten ba Agência TATOLI iha INAP Comoro Dili, sesta ne’e.

Kona-ba benefisiáriu husi UKL+ ho tipu A, nia esplika Governu sei aloka osan hamutuk $ 3.000 ba kada uma-kain hodi halo kontrusaun foun.

Atu identifika uma-kain rihun 6 ne’e, tuir nia autoridade lokál sira sei halo enkontru hamutuk ho Administradór Postu hodi identifika uma-kain sira ne’ebé  merese duni atu hetan programa UKL+A no UKL+B, maibé desizaun ne’e sei foti liuhosi asembleia.

“Prosesu identifikasaun hanesan maibé nia modellu mak la hanesan tanba UKL+ tipu A haree liubá uma aat totál no ita uza nafatin prosesu UKL tuan nian katak ita konstrui tiha mak entrega ba na’in maibé UKL+ B, ita fó de’it kalen, pregu, no seluk tan ba sira mak sira halo mesak,” nia haktuir.

Atu implementa programa ne’e maka daudaun ne’e Governu liuhosi Ministériu Administrasaun Estatál (MAE) kria ona matadalan UKL + hodi sensibiliza informasaun ba administradór molok ezekuta planu ne’e iha fulan-agostu 2022.

“Tama ona ba juñu-jullu, ami halo sensibilizasaun ba hotu-hotu atu desagrega ba sira katak osan miliaun $25 ne’e ita aloka ba UKL+ tipu A ho tipu B,” nia dehan.

Antes ne’e, Governu implementa ona projetu Uma Kbiit La’ek (UKL) ba família kbiit la’ek sira iha territóriu Timor-Leste, maibé  iha tinan 2022 liuhosi orsamentu retifikatifu introdús tan sub programa UKL+ ho orsamentu millaun $ 25.

Entretantu, orsamentu retifikativu ne’ebé Parlamentu Nasionál aprova no hetan ona promulgasaun husi Eis Prezidente Repúblika Francisco Guterres Lú Olo hodi finansia medida komplementár 13 ho nia alokasaun orsamentu mak hanesan;

  1. Kriasaun Fundu Veteranu ho orsamentu alokadu biliaun $ 1;
  2. Atribuisaun pagamentu désimu terseiru $ 200 ba kada família (eseptu funsionáriu públiku sira) ho orsamentu alokadu millaun $ 70;
  3. Uma Kbiit Laek Plus ho orsamentu alokadu millaun $ 25;
  4. Bolsa estuduba mellor graduadu estudanteensinu báziku no sekundáriu ho orsamentu alokadu millaun $ 7,5;
  5. Programa Mão de Obra ba Postu Administrativu millaun $ 7,2; 6. kafé no subsídiu ba kafé Laku teen ho orsamentu alokadu millaun $ 6,4;
  6. Pagamentu ba diferensa remunerasaun PNTL nian ho rejime salarial foun, ba mmnbru PNTL 4.096 ho orsamentu alokadu millaun $ 5,1;
  7. Harii sede artemarsiál no rituál millaun $ 2,5;
  8. Programa eskolaiha uma ho orsamentu alokadu millaun $ 2,1; 10. Internet gratuita iha eskola sira, millaun 1,1;
  9. Subsídiu akomodasaun ba PNTL no F FDTL ho orsamentu alokadu millaun $ 1,9;
  10. Estabelesimentu sekretária ba asuntu trabaladór exteriórno komunidade Timor – oan iha diásporarihun $ 500;
  11. Empregu ba mellór alunu universitáriu sira rihun $ 437,5. Liuhosi proposta Orsamentu Retifikativu ne’e, Governu propoin ba Parlamentu Nasionál atu halo reforsu finanseiru ba iha títulu Dotasaun Ba Governu Tomak no kria Programa foun hanaran medida orsamentu komplementár no ida-ne’e Governu halo atu labele book ka muda estrutura orsamentu pur programa.

Orsamentu Retifikativu ne’ebé Governu aprezenta ho intensaun atu redús impaktu ekonómiku ba Timor-oan sira kauza hosi situasaun ekonómiku internasionál no aumentu substansiál taxa inflasaun ne’ebé sa’e ba beibeik.

Jornalista : Osória Marques

Editór : Agapito dos Santos

PUBLISIDADE HUSI MTCIiklan

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here