DILI, 01 abríl 2021 (TATOLI)- Governu liuhosi Ministériu Justisa (MJ) ho Ministériu Negósiu Estranjeiru no Kooperasaun (MNEK) sei hasai despaxu hodi atende Timoroan sira iha diaspora ne’ebé sira-nia pasaporte inválidu tanba pandemia COVID-19 labele halo sira mai renova sira-nia pasaporte iha Timor-Leste.

Tuir pedidu ne’ebé Servisu Rejistu Notariadu, Ministériu Justisa, halibur iha Timoroan 1000-resin ne’ebé hala’o estudu no servisu iha nasaun sira hanesan Portugal, Cavo Verde, Korea do Sul, Irlanda Norte, Inglaterra, Filipina, Tailándia ho sira seluk tan maka hato’o katak sira-nia pasaporte inválidu ona no labele fila mai Timor-Leste tanba ho situasaun pandemia COVID-19. Nune’e sira husu ba Estadu Timor-Leste atu fasilita halo renovasaun.
Responde ba pedidu sira ne’e, ekipa tékniku MJ ho MNEC, foin lalais ne’e, halo ona enkontru hodi diskute mekanizmu sira oinsá atu bele fó atendimentu emerjénsia ba Timoroan hirak ne’e.
Diretór Jerál Servisu Rejistu Notariadu, Crisogno da Costa Neto, klarifika katak opsaun primeiru mak MNEK liuhosi meiu diplomasia hasai dokumentu ba iha embaixada sira ne’ebé iha nasaun sira ne’e atu komunika ho Governu iha nasaun refere katak iha situasaun pandemia COVID-19, Timoroan ne’ebé rezidente iha rai sira ne’e balun pasaporte inválidu ona labele fila mai Timor-Leste no provizóriu uza lai pasaporte refere to’o situasaun normal bele mai fila mai Timor-Leste halo renovasaun.
Ba Agêncai Tatoli, kinta ne’e, liuhosi telefone, Crisogno da Costa Neto, esplika embaixada Timor nian iha rai sira ne’ebé Timoroan sira pertense ba bele emite provizóriu utiliza dokumentu ho naran títulu viajen únika ho pasaporte nune’e ba Timoroan sira bainhira fila mai Timor-Leste labele hetan impedimentu ruma iha kualkér tránzitu vou.
Atu fó baze kompeténsia liután ba Embaixada Timor nian iha diaspora, maka parte Ministériu Justisa haree hela dekretu lei kona-ba pasaporte númeru 52/2016 rejime jurídiku pasaporte eletróniku iha Timor-Leste iha artigu 5 sei halo aditamentu ka alterasaun.
“Tenke altera lei hodi responde bainhira iha situasaun emerjénsia hanesan daudaun pandemia COVID-19, ema labele movimenta nune’e iha embaixada sira iha ne’ebé de’it bele tau karimbu katak pasaporte ne’e bele extende mínimu to’o fulan neen ka tinan ida hodi bele utiliza,” Crisogno da Costa Neto hateten.
Ekipa tékniku hosi MJ no MNEK entrega ona akta ba iha Ministru Justisa, Manuel Cárceres da Costa ho Ministra Negósiu Estranjeiru no Kooperasaun, Adaljiza Albertina Xavier Reis Magno, hodi bele aprezenta ba iha Konsellu Ministru kona-ba alterasaun ba aditamentu rejime jurídiku pasaporte eletróniku iha Timor-Leste iha artigu 5. Tanba ne’e, iha tempu badak Governante tutela sei aprezenta ba iha Konsellu Ministru hodi bele hetan desizaun ruma para fasilita prosesu ne’e ho di’ak liután.
Tuir nia, pasaporte eletróniku Timor-Leste aplika tuir sistema ka rekijitu organizasaun aviasaun sivíl internasionál, tanba ne’e, ho alterasaun rejime jurídiku ba pasaporte sei la afeta.
Iha parte seluk, Crisogno da Costa Neto, hateten MJ ho MNEK diskute mós iha opsaun balun bainhira pandemia COVID-19 sei nafatin maka posibilidade ekipa bele dezloka ba iha diaspora hodi hala’o atendimentu direita.
Opsaun seluk, tuir Crisogno, iha polítika di’ak hosi Governu tempu oin bele instala sistema atendimentu pasaporte iha embaixada Timor-Leste nian iha diaspora hodi fó atendimentu.
Jornalista : Nelson de Sousa
Editór : Francisco Simões




