Mariano Assanami Sabino. Imajen Tatoli/António Gonçalves.

DILI, 23 marsu 2021 (TATOLI)—Deputadu Bankada Partidu Demokrátiku (PD), Mariano Assanami Sabino, husu VIII Governu Konstitusionál atu halo uluk reziliénsia ba ekonomia (resiliência na economia) nasaun nian nune’e bele halo rekuperasaun ekonómika iha vijénsia COVID-19.

“Medida sósiu-ekonómiku ne’e la’ós buat foun ida, atuasaun atu konkretiza mak importante. Ita agora ne’e tenke halo uluk reziliénsia ba ekonomia (ketahanan ekonomia), tanba ita halo rekuperasaun ekonomia ne’e ita tenke iha baze atu bele rekupera,” Assanami informa ba jornalista sira, iha Parlamentu Nasionál, kuarta ne’e.

Eis Ministru Agrikultura no Peska ne’e esplika, reziliénsia ba ekonomia nu’udar kondisaun dinámika vida ekonómika nasaun nian ne’ebé kontein ho kapasidade nune’e halo dezenvolvilmentu forsa nasionál ida nune’e prepara-aan enfrenta kualkér ameasa iha vijénsia COVID-19.

Prezidente Partidu Demokrátiku ne’e hatutan, meiu ne’e atu hasa’e reziliénsia ba ekonómika nu’udar movimenta ba ekonomia liuhosi ekonomia kreativa, nomeadamente konseitu iha ekonómika foun ne’ebé intensifika informasaun no kreatividade, kria ideia sira atu bele hasa’e ekonomia nasaun nian.

“Ho situasaun globál ne’e mosu maibé ita mós iha problema impase polítiku ne’ebé naruk, entaun halo ita-nia ekonomia ne’e laiha. Entaun, ita atu rekupera saida. Rekupera tenke halo uluk rezilénsia ba ekonomia,” nia dehan.

Nia fundamenta, bainhira rezilénsia ba ekonomia ne’e iha ona entaun bele sustentável ba futuru, maibé mós tenke foka ba setór agrikultura tanba hasa’e produsaun liuhosi halo barrajen ne’ebé natoon hodi konserva bee-moos.

Nune’e mós, presiza setór peska pekuária atu nune’e setór hirak ne’e bele kontribui iha reziliénsia ba ekonomia tanba Orsamentu Jerál Estadu (OJE) 2021 aprovadu no promulgadu.

“Se ida-ne’e mak ita la’o di’ak, entaun ita komesa fali setór seluk ne’ebé ita bele halo mak hosi prudutu agríkola ne’e tenke transforma ba indústria kiik sira, liuhosi prosesamentu na’an-manu no ikan. Nune’e mós setór komérsiu no indústria, tenke aselera kooperativa sira, liuliu tenke kapitaliza iba BNCTL hodi apoia setór privadu,” nia propoin.

Tuir nia, labele halo povu ne’e dependénsia maibé halo povu ne’e rejiste no reforsa sira hodi hasoru COVID-19 iha situasaun ekonomia.

Nia fó ezemplu, bele fasilita setór privadu maibé labele ho funan to’o fali 5% no 10%, bazea ba empreza sira-nia klasifikasaun ekonómika.

Nia afirma, se Governu hanoin rekuperasaun ekonomia ne’e hodi hatama tán osan barak iha merkadu maibé la’o la loos ne’e problema. Maibé tau osan iha banku hodi halo jestaun no formasaun iha, karik ne’e bele la’o di’ak entaun bele fó vantajen ba rezilénsia ekonomika no soberánia alimentár.

“Ita tenke prodús saida mak ita atu haan, saida mak ita atu fa’an. Maibé ita rasik mak tenke prodús no tenke haan ona saida mak ita prodús. Ho dalan ida-ne’e mak ita bele ultrasa situasaun,” nia dehan.

Eis Ministru Agrikultura no Peska ne’e fó-sai katak, vantajen hosi COVID-19 ne’e bele Timoroan sira hamriik rasik.

Jornalista: Evaristo Soares Martins

Editór: Cancio Ximenes

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here