Ministru Koordenadór Asuntu Ekonómiku interinu No atuál Ministru Reforma Lejizlativa no Asuntu Parlamentár, Fidelis Manuel Leite Magalhães. Imajen Tatoli/Egas Cristovão

DILI, 17 dezembru 2019 (TATOLI) – Ministru Koordenadór Asuntu Ekonómiku (MKAE) interinu, Fidelis Manuel Leite Magalhães, hateten nasaun atu bá oin, tenke iha populasaun ne’ebé saudavel.

“Tanba ekonomia nasaun nian depende ba fatór hirak sira hanesan; produsaun, teknolojia no kapitál no fatór seluk maka rekursu umanu. Ne’ebé, se rekursu umanu maka moras no la produtivu, ida ne’e iha impaktu negativu ba iha dezenvolvimentu ekonomia iha ita nia rai, la’ós de’it agora, maibé ba iha futuru liuliu ba ita populasaun ne’ebé maioria joven”, Fidelis Manuel Leite Magalhães hatete iha semináriu ho tema “Vendedór Tabaku Kumpre Rejime”, iha salaun Ministériu Solidariedade Sosiál no Inkluzaun (MSSI), Kaikoli, ohin.

Tanba ne’e, ministru dehan esforsu hodi kontrola tabaku tenke integradu, envolve entidade hotu.

Tuir MKAE interinu katak semináriu ne’ebé realiza hosi Aliansa Nasionál Kontrolu Tabaku no Autoridade Inspesaun no Fiskalizasaun Atividade Ekonómika no Sanitária (AIFAESA) ne’e pasu pozitivu ida no espera sei iha rezultadu pozitivu mós tanba rikusoin ne’ebé boot iha nasaun ida maka rekursu umanu.

Atuál Ministru Reforma Lejizlativa no Asuntu Parlamentár (MRLAP) ne’e hatutan tabaku aléinde estraga saúde, gasta mós osan barak.

“Agora, ita haree foin-sa’e derrepente mate tanba moras stroke, depois maka ita dehan tenke lori bá tratamentu iha rai-li’ur, no tenke gasta osan boot. Ne’e ha’u hanoin labele akontese maka ita para konsumu tabaku, ne’ebé uzu sigarru ne’e iha ligasaun direta ho ita-nia ekonomia katak konsumu tabaku hamate produtividade no aumenta gastu”, katak Fidelis.

Notísia relevante : Mane Adultu Porsentu 70 Konsome Tabaku

Kona-ba kontrola tabaku ilegál sira kontinua tama mai Timor-Leste, MKAE interinu ne’e dehan, sei estabelese Konsellu Nasionál kontrolu Tabaku.

“Pasu importante ida maka introdús polítika sira tanba estudu iha mundu hatudu katak nasaun hirak ne’ebé maka hasa’e folin ba tabaku konsege redús konsume tabaku. Ita mós tenke iha mekanizmu kontrola iha Alfándega iha fronteira sira tenke di’ak liután, se hasa’e de’it folin no kontrolu ladi’ak maka merkadu ilegál sei aumenta”.

Entretantu Timor-Leste iha ona lei númeru 14/2009 kona-ba rejime kontrola abaku.

Notísia relevante : Ema Seidauk Koñese Lei Kontrolu Tabaku

Jornalista : Antónia Gusmão

Editora : Maria Auxiliadora

1 KOMENTÁRIU

  1. politiku nain sira mak tenke halo politika saudavel atu nune bele lori dezenvolvimentu saudavel ba nia populasaun sira laos populasaun sira mak tenke saudavel, se ita hare politiku sira koalia dehan hapara fuma maibe sira rasik kontinua fuma entaun oinsa populasaun sira bele banati tuir nia liafuan kuandu sira nia hahalok kontinua halo buat neebe sira rasik dehan hapara.

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here