Adjuntu Komisariu ba Asuntu Prevensaun no Sensibilizasaun CAC, Luis de Oliveira Sampaio. Imajen Tatoli/Egas Cristovão

DILI, 20 outubru 2020 (TATOLI)-Komisáriu Adjuntu ba Prevensaun no Sensibilizasaun, Komisaun Anti-Korrupsaun (CAC), Luis Oliveira Sampaio,   diskorda ho deklarasaun Diretór Empregu Esteriór Sekretaria Estadu Formasaun Profisionál no Empregu (SEFOPE)  kona-ba irregularidade ne’ebé akontese durante teste SWP.

“Ha’u hanoin deklarasaun ne’e kontradís ho faktu sira ne’ebé ekipa tékniku CAC nian hetan iha terrenu, tanba matéria sira ne’ebé lori ba diskute ho señór Diretór Filomeno Soares no asesór no tékniku sira durante vizita ka inspesaun surpreza ba Diresaun Esteriór SEFOPE Becora ne’e, iha 8 outubru 2020 e, faktu sira ne’ebé ekipa tékniku sira deskobre rasik iha terrenu,” hateten Komisáriu Adjuntu ba Prevensaun no Sensibilizasaun CAC, Luis Oliveira Sampaio ba Ajénsia Tatoli, ohin, iha Dili.

Notísia Relevante : SEFOPE rejeita prosesu rekrutamentu no teste traballadór SWP mosu irregularidade

Nia hateten, CAC halo akompañamentu dezde loron segundu prosesu selesaun bainhira akompaña protesta hosi kandidatu juventude balun no CAC imediatamente halo kedas atuasaun iha terrenu, tanba ne’e CAC envolve dezde inísiu tanba partisipa kedas iha serimónia abertura, prosesu selesaun to’o selesaun primeira faze konklui.

Luis Oliveira Sampaio, haktuir, durante halo akompañamentu ne’e, CAC deskobre katak ezaminadór sira iha inísiu la utiliza ID card no la uza uniforme ofisiál SEFOPE nian, kualkér  funsionáriu SEFOPE livre atu tama-sai ka halo movimentu iha area teste ka selesaun nian tanba laiha regra ida rigór.

Nia hatutan, ezaminadór sira iha podér atu deside pasa ka la pasa, tanba ne’e maka akontese kandidatu balun maske bomba rai ka sit and reach la tuir padraun manual nian, maibé ezaminadór fó pasa nafatin. Enkuantu, iha parte seluk, ezaminadór seluk aplika padraun ne’ebé  rigorozu ba sira seluk.

 “Aleinde ne’e padraun ka mekanizmu selesaun kona-ba teste bomba rai, sit and reach, la aplika konsistente no rigór tanba iha indikasaun halimar valor hodi fó ba kandidatu sira ne’ebé maka ezaminadór sira gosta ka tuir sira ninia preferénsia,” afirma Luis Oliveira Sampaio.

Nia mós  deskreve katak, iha mós mekanizmu balun ne’ebé prejudika kandidatu sira tanba kandidatu balun hala’o teste halai taru iha oras meudia boot ka depoizde oras meiudia, ne’ebé rezulta kandidatu barak maka la pasa tanba la aguenta ho rai manas.

Iha mós faktu balun ne’ebé CAC deteta katak ekipa ezaminadór SEFOPE sira simu orientasaun hosi diretór katak dokumentu sira hosi kandidatu sira ne’ebé pasa ka la pasa iha selesaun  sei rai hamutuk no lori hotu ba Eskritóriu SEFOPE mak halo entry fila-fali (ulang). Nune’e mós iha tentativa atu prosesu entry data ne’ebé antes ne’e halo (entry) kedas iha fatin selesaun, maibé depois sira halo alterasaun atu ba entre fali dadus ka data iha edifísiu Becora.

Ba kazu ida-ne’e iha momentu ne’ebá, CAC intervein kedas tanba iha indísiu forte katak bele akontese manipulasaun tanba laiha ema ida mak akompaña prosesu ne’e.

Nia haktuir, iha momentu ne’ebá Diretór Filomeno Soares, konsidera intervensaun CAC nian nune’e deside katak prosesu entry data ne’e lori fila-fali mai iha fatin selesaun iha Akademia Polísia Comoro hanesan inísiu.

Iha mós prova auténtiku balun ne’ebé ekipa konjunta ne’ebé kompostu hosi CAC, PDHJ no CFP deskobre rasik, kona-ba formuláriu rezultadu teste ne’ebé hatudu indikasaun forte atu hamosu poténsia ba alterasaun ka manipulasaun tanba ekipa ezaminadór sira riska tun-sa’e deit, sein informasaun katak kandidatu ne’e admetidu ka diskualifikadu. Piór liu mak formuláriu ne’e la hakerek identidade hosi ezaminadór nian.

Kestaun no matéria deskobrimentu hirak ne’e mak ekipa konjunta CAC, PDHJ, CFP konsidera nu’udar irregularidade no aprezenta ba SEFOPE atu hadi’a sira nia sistema. Aleinde ne’e, ema barak duni mak protesta katak sira sai vítima ba prosesu selesaun ne’ebé la kredivel no nakonu ho indísiu favoritizmu.

“Tanba ne’e, oinsá mak Sr. Diretór Filomeno bele rejeita no kestiona ida-ne’e la’ós irregularidade ho razaun espekulativu katak intervensaun ne’e la bazeia ba dadus tanba ba observa de’it iha minutu balun nia laran. Deklarasaun ne’e mós la konsistente tanba Sr. Diretór rasik rekoñese faktu sira ne’e durante vizita  surpreza ne’e,” hateten Luis Oliveira Sampaio.

Mezmu nune’e, intervensaun ne’e iha ámbitu prevensaun nian, no laiha tendénsia seluk. Intervensaun ne’e ho motivasaun atu ajuda SEFOPE hadi’a sira ninia jestaun ba prosesu selesaun no asegura prosesu hotu-hotu lao ho transparente, kredivel, evita favoritizmu, livre hosi konflitu interese no asesivel ba ema hotu.

Atuasaun sira ne’e iha ámbitu “hadi’a sistema” tuir kbiit no mandatu ne’ebé lei atribui ba CAC no PDHJ, CFP no IGE.

Embora kestaun no irregularidade sira ne’e hotu, CAC mós apresia kolaborasaun di’ak. Diretór Filomeno Soares ne’ebé durante prosesu ne’e hatudu ninia kolaborasaun di’ak tebetebes no ajuda CAC ho informasaun relevante sira inklui fasilita  ekipa CAC atu asesu ba padraun sira ba selesaun ka rekrutamentu kandidatu ba SWP nian.

“Klaru katak la’ós buat hotu aat ka ladi’ak, maibé iha duni kestaun no preokupasaun lubuk ida-ne’ebé presiza hadi’a,” nia tenik.

Ekipa konjunta rekomenda atu di’ak liu konsentra ba hadi’a jestaun ba prosesu selesaun no irregularidade hirak ne’e iha futuru.

Luis Oliveira Sampaio hateten, CAC sei buka meius oinsá mak bele komunika deskobrimentu hirak ne’e, tantu liuhosi konvida  parte SEFOPE liuhosi diretór Filomeno Soares no nia ekipa tékniku atu mai hasoru malu ho CAC no ekipa konjunta, no dezenvolve relatóriu rekomendasaun ba SEFOPE atu hadi’a irregularidade hirak ne’e iha futuru.

Jornalista   : Nelson de Sousa

Editór        : Francisco Simões

1 KOMENTÁRIU

  1. Mak ne’e sa, nusa mak hadia sira nia sistema? Maibe la troka tiha ema sira ne’ebe hala’o funsaun iha fatin refere?Se CAC observa katak hanesan ne’e ona mais la iha dalan rigor ida pra responde entaun hanesan deit! Sorte be kandidatu sira nia dokumentus la lori ba iha eskritoriu SEFOPE nian lae karik oras hanesan tama hotu ona sira nia lixeiro.

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here