Primeiru-Ministru, Taur Matan Ruak, prezide reuniaun Konsellu Ministru iha Palásiu Governu, kuarta (11/03). Imajen Tatoli/Egas Cristovão

DILI, 11 marsu 2020 (TATOLI) – Iha reuniaun ordinária Konsellu Ministru kuarta ne’e, Ministru Koordenadór Asuntu Ekonómiku Ein-ezersísiu, Fidelis Manuel Leite Magalhães, aprezenta Prosesu Adezaun Timor-Leste nian ba Organizasaun Mundiál Komérsiu (OMK), inklui pergunta no resposta hirak ne’ebé relasiona ho Memorandu kona-ba Rejime Komérsiu Esternu Timor-Leste nian.

Ministru Estadu Prezidénsia Konsellu Ministru, Hermenegildo Augusto Cabral Pereira, konsidera  aprezentasaun ne’e importante tebes tanba durante tinan barak nia laran Timor-Leste hetan ona fatin nu’udar observadór.

“Konsellu Ministru rona atualizasaun ida-ne’ebé hanesan informasaun importante tebes kona-ba Timor-Leste ninia adezaun ba Organizasaun Mundiál Komérsiu, ne’ebé Timor-Leste hetan ona estatutu hanesan observadór dezde tinan-2016”, tenik Ministru Hermenegildo iha Praça de Proclamação da Independéncia, Palásiu Governu, Dili, hafoin reuniaun ezekutiva.

Notísia Relevante: MEKAE Prioritiza Prosesu Adezaun Timor-Leste Ba Organizasaun Mundiál Komérsiu

Tuir governante ne’e, daudaun ne’e prosesu adezaun hanesan rai-seluk iha OMK la’o hela no Timor-Leste ho ativu hola parte iha prosesu ne’e.

“Ita simu pergunta hamutuk 75 husi rai balun ne’ebé halibur iha OMK, hanesan Japaun, Tailándia no Estadu Unidu Amérika. Pergunta hirak-ne’e Timor-Leste hatán formalmente no prosesu atu hatán ne’e maka Ministru Interinu, Fidelis Magalhães aprezenta hodi Konsellu Ministru entende prosesu ne’e la’o oinsá”, nia akresenta.

Entretantu, aprezentasaun dokumentu hirak-ne’e ba Konsellu Ministru ho objetivu atu fahe ba malu kestaun prinsipál sira ne’ebé país membru OMK  foti no fahe informasaun kona-ba faze dahuluk negosiasaun nian.

Nune’e, resposta hotu bazeia ba polítika no testu legál sira ne’ebé vigora iha Timor-Leste.

Ikusmai, Konsellu Ministru fó autorizasaun ba Ministru Fidelis nu’udar Xefe Negosiadór iha prosesu adezaun ba OMK atu submete dokumentu sira hanesan pergunta no resposta formalmente ba Sekretariadu OMK.

Nune’e, liuhosi biban ida-ne’e ezekutivu sira enkoraja Xefe Negosiadór iha prosesu adezaun ba OMK, atu hala’o bá-oin nafatin ho asaun preparatória hirak ne’ebé presiza ba faze dahuluk negosiasaun adezaun nian iha grupu serbisu nia-laran.

Konsellu Ministru Aprova Memorandu iha 2017

Iha loron 13 juñu 2017, Governu liuhosi reuniaun Konsellu Ministru aprova memorandu kona-ba rejime komérsiu esternu vijente iha Timor-Leste.

Memorandu ne’e, hanesan desizaun ida atu fó biban ba Ministériu Koordenadór Asuntu Ekonómiku (MKAE) lori dokumentu ne’e bá OMK, atu hahú halo negosiasaun ho organizasaun ne’e.

Bainhira Timor-Leste sai hanesan observadór, OMK harii grupu traballu hanesan komité traballu atu halo negosiasaun.

Iha grupu traballu ne’e, Timor-Leste husu Portugál atu prezide tanba sira iha esperiénsia barak kona-ba kestaun ne’e no fó apoiu ba Timor-Leste bainhira halo negosiasaun ho OMK.

Nune’e, bainhira halo negosiasaun presiza lori memorandu free trade agreement kona-ba rejime komérsiu.

Jornalista: Antónia Gusmão

Editora: Julia Chatarina

HAKEREK NO HATÁN

Please enter your comment!
Please enter your name here