Don Basílio Hasoru Primeiru-Ministru Hodi Konfirma Konkordata

0
347
Bispu Dioseze Baukau, Don Basílio do Nascimento hasoru Primeiru-Ministru iha Palásiu Governu. Foto/GPM.

DILI, (TATOLI) – Bispu Dioseze Baukau, Don Basílio do Nascimento, hasoru malu ho Primeiru-Ministru, Marí Bin Amude Alkatiri, hodi konfirma konkordata ne’ebé Governu ho Santa Sé asina iha agostu 2015.

“Mai como iha kuadru foun Governu nian, depois como iha akordu ida entre Uma Kreda no Governu ne’ebé asina ona iha tinan uluk, agora iha kontestu foun ida ne’e, uluk faze negosiasaun nian, agora ne’e faze implementasaun ne’ebé sé uluk husi Governu ami-nia parseiru negosiasaun ne’e mak Ministériu Negósiu Estrangeiru, agora iha faze implementasaun, ami hakarak husu informasaun sé mak reprezenta Governu”, Bispu informa ba jornalista sira iha Palásiu Governu, ohin.

Tanba ne’e husi parte Uma Kreda halo sorumutuk hodi husu reprezentante Governu nian iha faze implementasaun konkordata nian.

Konkordata ne’e Governu selebra ho Santa Sé bainhira eis Primeiru-Ministru, Rui Maria de Araújo hasoru malu ho Papa Francisco.

Tuir ajénsia Ecclesia ne’ebé Tatoli asesu katak akordu ne’e kompostu husi preámbulu ida no artigu 26 ne’ebé hatete, respeitu ba rekoñesimentu personalidade jurídika Igreja Katólika nian no nia instituisaun sira iha Timor-Leste.

Entretantu, tuir portál Governu, akordu ne’e hala’o durante vizita husi Kardeál Parolin mai Timor iha loron 13 to’o loron 15 fulan-agostu tinan 2015, kuandu partisipa komemorasaun tinan 500 evanjelizasaun povu Timor nian iha Oe-Cusse.

Iha Vatikanu, dezignasaun Sekretáriu Estadu nian hanesan ho kargu Xefe Governu.

“Igreja Katólika, durante tinan 500 nia laran, fó ona apoiu espirituál, umanu no materiál ida ne’ebé boot ba Povu timoroan, hodi kontribui mós ho forma ne’ebé desiziva ba prosesu libertasaun Timor-Leste nian”,  Rui Araújo hato’o momentu sei asume knaar hanesan Xefe Governu iha governu konstitusionál da-neen.

“Igreja Katólika nia asaun hetan rekoñesimentu no valorizasaun iha Konstituisaun Repúblika. Defaktu, durante luta ba independénsia, igreja fomenta rezisténsia povu nian no lejítima internasionalmente objetivu sira husi rezisténsia.”

Relasaun espesiál entre Santa Sé no Timor-Leste mak permite atu dokumentu ida hanesan ne’e bele asina iha fatin ne’ebé mak la’ós iha Vatikanu no asinatura ida ne’e hanesan asinatura ida entre uitoan de’it ne’ebé la halo iha Vatikanu. Timor-Leste nia hakarak atu halo konkordata ida ho Santa Sé komesa konkretiza iha tinan 2006, ho kriasaun Komisaun ida atu diskute kona-ba termu sira akordu ne’e nian.

“Oras ne’e daudaun, Igreja Katólika kontinua sai hanesan referénsia fundamentál ida ba populasaun, ba empeñu ne’ebé nia kontinua hatudu atu apoia dalan sira ba dezenvolvimentu nasionál nian, liuliu iha área edukasaun nian. Buat sira ne’e hotu justifika katak Timor-Leste sai hanesan nasaun ida ne’ebé ho persentajen populasaun katólika nian boot liu iha mundu tomak”.

Jornalista: Maria Auxiliadora

Editora: Rita Almeida

HUSIK IDA HATÁN